Kees Groot oogst mosselzaad

Kees Groot uit Den Helder heeft een nieuwe techniek ontwikkeld om op milieuvriendelijke wijze mosselzaad te oogsten. Begin oktober haalde de mosselzaadkweker op de Waddenzee een deel van de oogst binnen. Het project van Groot sluit aan bij het streven van de overheid om de kweek van mosselzaad bevorderen.

‘Het invangen van mosselzaad met netten of touwen is niet het ei van Columbus. We kunnen ons alles voorstellen bij de technieken, maar of die nieuwe vormen betekenen dat bodemvisserij niet meer nodig is, dat betwijfelen we. De toekomst zal moeten leren of voldoende mosselzaad ingevangen kan worden.’ In jaren dat er nauwelijks op mosselzaad gevist kan worden, zoals dit jaar, kan gekweekt mosselzaad volgens Van Geesbergen een belangrijke rol spelen.Andere veranderingen zijn dat de overheid bevissing van mosselzaadbestanden die anders verloren zouden gaan wil toestaan en bovendien het ontwikkelen van technieken om mosselbroed in te vangen met netten en touwen wil stimuleren.

Experimenteren
Kees Groot is al jaren aan het experimenteren met het invangen van mosselbroed. Daar heeft Groot, die tevens een horecagroothandel heeft, een apart bedrijf voor opgericht, West 6. Hij heeft enkele jaren geleden in overleg met Martin Scholten, inmiddels directeur van het Nederlands Instituut voor Visserijonderzoek RIVO, een proef genomen met diverse materialen om er achter te komen waarop de mossellarven zich het beste hechten. ‘Het jaar daarop zijn we met netten gaan experimenteren, gebruikmakend van de stroming in de Waddenzee waarmee de larven en het voedsel wordt aangevoerd.’ Het bedrijf heeft voor het proefproject een ontheffing van het Ministerie van LNV voor een gebied van 35 hectare. Groot heeft zo’n één miljoen euro geïnvesteerd, waarvan twee ton voor het bouwen van een speciaal ponton. Hij verwacht in twee tot drie jaar winst te maken.

Het ruimtebeslag van de kwekerij is beperkt en de verstoring van de natuur is minimaal, aldus Groot. Alleen tijdens de oogst is er sprake van enige activiteit op het wad. Groot werkt met netten die in zee zijn verankerd. ‘We zijn in 2001 begonnen met een eerste proef van 224 netten van vijftien vierkante meter. Daaruit bleek dat netten een uitstekende ondergrond zijn voor de larven, maar dat het verankeren cruciaal is. De netten moeten kunnen bewegen met de eb- en vloedstroom, zoals de staart van een vlieger in de wind beweegt, maar mogen elkaar niet raken.’

Oogsten
Het oogsten gebeurt op het speciaal ontworpen ponton, de Kaatje Mossel, waarop de netten worden schoongeborsteld. Het mosselzaad wordt opgevangen in een schip en kan vervolgens worden uitgezet op de mosselpercelen. Er wordt twee- tot driemaal per seizoen geoogst. ‘In 2001 was de opbrengst elfduizend kilo’, vertelt Groot. ‘We krijgen de techniek steeds beter onder de knie. We hebben nu al elf netten van 110 meter lang en drie meter diep. De eerste oogst in 2004 leverde al 130.000 kilo op. Ik verwacht dat we een opbrengst van honderd kilo per vierkante meter per seizoen kunnen bereiken; met deze netten zou dat neerkomen op 360.000 kilo per jaar.’