Door Kasimir den Hertog

DEN HELDER - Hij is uitvinder, maar volgens zijn eigen definitie mag iedereen zichzelf zo noemen. Want uitvinden is creëren. En innovatie? Dat is niks anders dan een nieuwerwetse term voor uitvinden, zegt Kees Groot, oprichter van 'uitvindbedrijf' West 6 BV.

,,De basis voor innovatie is creativiteit'', stelt Groot in zijn kantoor boven de horecagroothandel in Den Helder die zijn naam draagt. Zijn creativiteit heeft een aantal opmerkelijke vindingen en nieuwe producten opgeleverd, maar hij ontkent dat hij creatiever is dan een ander.

,,Iedereen is creatief. Laat honderd mensen een appel tekenen en je krijgt honderd verschillende appels.'' De uitvindingen, de innovaties die Groot de afgelopen jaren deed, zijn van het type had ik dat maar bedacht': een krat waar dankzij een slimmere indeling 28 in plaats van 24 frisdrankflesjes inpassen, een bermpaaltje dat zichzelf door de wind van passerende auto's reinigt, reflecterende strips die zonlicht op het gras in een overdekt stadion werpen.

Hoe hij zulke dingen bedenkt? ,,Ik ben niet een soort Willie Wortel. Het is niet zo dat ik ga zitten denken en dat er dan plotseling een lampje boven mijn hoofd verschijnt. Ik moet getriggerd worden. Er moet een aanleiding zijn.'' Hij geeft als voorbeeld de bermpaaltjes. ,,Ik reed eens in een file op de provinciale weg naar Den Oever. Na een hele tijd stapvoets rijden passeerde ik een auto met knipperende lichten, daarna nog eentje, dus ik dacht: er zal wel een ongeluk gebeurd zijn. Maar voor die auto's bleek een man met een borstel en een emmer sop te lopen. Hij was een voor een de paaltjes in de berm aan het schoonmaken.''

Rijkswaterstaat
Uit navraag bleek dat Rijkswaterstaat jaarlijks een hoop geld kwijt was aan het reinigen van de paaltjes. En negentig procent van de 100 miljoen gulden ging op aan de begeleidende auto's die de schoonmaker moesten behoeden voor langsrazende auto's.

Groot bedacht daarop een systeem met een veer die opgewonden werd door de rijwind van passerend verkeer. Als de veer gespannen was, werd hij losgelaten en bracht hij een borsteltje in beweging dat de reflector op de bermpaal schoonpoetste. Rijkswaterstaat was enthousiast over het prototype en besloot er proeven mee te doen. Daarna strandde het idee van Groot. De zelfreinigende paal werd niet duurzaam genoeg geacht. Hij was te vatbaar voor de elementen met zijn 81 onderdelen tellende constructie.

Of dat het einde betekende van het idee? ,,Welnee'', zegt Groot, ,,uitvinden is een proces. Inmiddels heb ik een nieuw ontwerp gemaakt. Een ontwerp waarin het aantal onderdelen is teruggebracht van 81 naar twee. De truc zit 'm in het vervangen van de rechthoekige reflector voor een rond exemplaar.

Ik heb er veel vertrouwen in dat dit dé oplossing is.' 'Het zou een groot succes betekenen voor zijn uitvindbedrijf' West 6 BV, dat sinds 1990 bestaat. ,,Moet je nagaan: in Nederland staan 5 miljoen van die paaltjes. En dan heb je nog de buitenlandse markt. Hoeveel staan er daar wel niet?''

Flessenkrat
Maar een goed idee hebben is niet alles. Dat kan Groot uit eigen ervaring vertellen. Zo bedacht hij een nieuwe flessenkrat. Dankzij de zeshoekige in plaats van vierhoekige vakken konden er vier flesjes meer in. Een idee waarmee hij naar Heineken ging.

Toen de vinding van Groot door de drankenfabrikant in productie werd gebracht, dacht hij dat hij binnen was. ,,Ik belde ze op en zei: leuk dat jullie mijn idee hebben gebruikt, wanneer gaan jullie me betalen? Nou ja, niet dus. Ze ontkenden dat het mijn idee was. Ik heb er een rechtszaak van gemaakt, maar kreeg nul op het rekest. Er was onvoldoende bewijs dat het mijn bedenksel was.''

Natuurlijk is hij daar zuur van geweest. ,,Je begrijpt het niet, je denkt dat je in goed vertrouwen afspraken hebt gemaakt. Inmiddels zie ik het wel als een wijze les. Destijds was West 6 een eenmanszaak, daarna heb ik er een BV van gemaakt. Als bedrijf sta je namelijk een stuk sterker in dit soort kwesties.''

Bovendien houdt hij zichzelf nu voor: voor elk goed idee ligt er wel iemand op de loer om het te jatten. Dus zorgt hij dat hij octrooi aanvraagt op al zijn vindingen. En probeert hij het contact met zijn samenwerkingspartners zo goed mogelijk te houden. ,,De laatste jaren ben ik bezig met een installatie die mosselzaad vangt. We hebben die installatie in de afgelopen jaren steeds verbeterd, inmiddels vangen we 365 ton mosselzaad in een jaar. Dat kan je natuurlijk niet alleen. Daar heb je hulp van anderen bij nodig.''

Partners
Hulp van andere bedrijven, maar bijvoorbeeld ook van kennisinstellingen en de overheid. Groot heeft veel samengewerkt met TNO en met Syntens, het innovatienetwerk voor ondernemers. ,,Kennisinstellingen zie ik vooral als partners die kunnen helpen bij de verwezenlijking van een project. En Syntens houdt je een spiegel voor. Die kijkt kritisch naar wat ik doe en zet je als het nodig is met beide benen weer op de grond.''

Wat bemoeienis van de overheid betreft gaat het in het geval van Groot niet veel verder dan de samenwerking met Syntens (een initiatief van het ministerie van economische zaken). ,,Ik weet dat ik allerlei subsidies kan krijgen, maar dat wil ik niet. Ik vind dat je als ondernemer vertrouwen moet hebben in je eigen innovatie, in je kindje. En dat je er zelf voor moet zorgen dat het tot wasdom komt. Waarom moet mijn medebelastingbetaler mijn uitvindingen bekostigen?''

Zo zal het ook gaan met de uitvindingen die hij nog op de plank heeft liggen. Het zijn er wel veertig, zegt Groot, maar hij heeft geen tijd om ermee aan de slag te gaan. Hij wil een tipje van de sluier van een van de belangrijkste ideeën oplichten: twee windturbines in de Waddenzee. De een maakt gebruik van de golfslag, de ander van getijden. Er is inmiddels octrooi voor aangevraagd. Want innovaties, weet Groot, daar is niet alleen hij in geïnteresseerd.

Deze serie is een initiatief van Kennispoort Noord-Holland, een samenwerkingsverband tussen Hogeschool Inholland, het Noordhollands Dagblad en Syntens.